بيان آيهء 64 اعراب وَ ما أَرْسَلْنا مِنْ رَسُولٍ : ما حرف نفى و من زايده است . زيرا من زايده در جمله مثبت به كار نمىرود . فايدهء زيادى « من » اين است كه همهء افراد را فرا مىگيرد مثل : « ما جاءنى من احد » يعنى هيچكس نيامد . لَوْ أَنَّهُمْ : لو حرف شرط است و بايد بر سر فعل در آيد ، لكن استثناء بر سر « ان » نيز در مىآيد ، چه « ان » هم در افادهء تاكيد مانند فعل است ، بنا بر اين « ان » و ما بعد آن در محل رفع است تا فاعل فعل محذوف باشد يعنى : لو وقع انهم جاءوك وقت ظلمهم انفسهم . . . » مقصود در اين آيه خداوند آنان را بر نافرمانىهايشان ملامت مىكند و مىگويد : غرض از بعثت انبياء ، اطاعت است . وَ ما أَرْسَلْنا مِنْ رَسُولٍ : هيچ پيامبرى از پيامبران خود را نفرستاده‌ايم . إِلَّا لِيُطاعَ : مقصود از فرستادن پيامبران ، تنها اطاعت و امتثال امر ايشان است . بيان اين جمله براى اين منظور است كه منافقانى محاكمهء خود را پيش طاغوت مىبردند و گمان مىكردند كه تنها ايمان آوردن - اگر چه به زبان باشد - كافى است و از اطاعت پيامبر اعراض مىكردند از اينرو خداوند مىفرمايد : او رسولى نفرستاده است جز براى اطاعت كردن مردم از او : بِإِذْنِ اللَّهِ . يعنى اطاعت مردم از پيامبران بر طبق امر خداوند است كه بوسيلهء آن مردم را بر اطاعت ايشان رهنمون شده است . معانى و موارد استعمال اذن ، 1 - به معناى لطف ، مثل : « وَ ما كانَ لِنَفْسٍ أَنْ